Iets in de pijplijn hebben is absoluut geen schuldenberg

De conclusie die Idris Naipal trekt in zijn ingezonden stuk ‘Regering bouwt een schuldenberg voor onze kinderen’ is ronduit misleidend en manipulatief. Er is immers een onderscheid tussen (1) bestaande schulden, (2) leningen die zijn goedgekeurd of afgesloten en (3) financieringen die nog in voorbereiding zijn, in de pijplijn zitten of zich in de aanvraag- of conceptfase bevinden.

Naipal heeft duidelijk de berichtgeving van Starnieuws over het Staatsschuldenplan 2027 niet goed gelezen. De genoemde US$ 559 miljoen aan buitenlandse en US$ 291,5 miljoen aan binnenlandse financiering bestaan uit voorstellen met verschillende statussen. Het artikel vermeldt duidelijk dat deze bedragen niet allemaal definitief zijn en niet noodzakelijkerwijs in 2027 worden opgenomen. Nog daargelaten dat we niet over voldoende absorptiecapaciteit beschikken om al te veel projecten binnen één jaar uit te voeren.

Een financieringspijplijn van US$ 850 miljoen is dus niet hetzelfde als US$ 850 miljoen aan nieuwe schulden die al zijn aangegaan of in 2027 volledig zullen worden opgenomen.

Het is bekend dat deze regering niet geïnteresseerd is in eindeloos lenen. Dat verklaart volgens ons ook waarom de wisselkoers sinds haar aantreden stabiel is gebleven. We weten daarom dat zorgvuldig zal worden getoetst wie de kredietgever wordt, hoeveel er wanneer wordt opgenomen, wat de rente en looptijd zijn, uit welke inkomsten wordt terugbetaald en of de financiering rechtstreeks via de Staat moet verlopen of dat de Staat slechts garant staat.

Zonder die informatie kunnen de mogelijke risico's niet goed worden vastgesteld en kan er ook geen verantwoord besluit worden genomen. Naipal kan op basis daarvan evenmin zulke stellige conclusies trekken.

Ook de vergelijking met de regering-Bouterse raakt kant noch wal. Het gaat om twee verschillende regeringen die onder uiteenlopende economische omstandigheden opereerden. De regering-Bouterse had te maken met een combinatie van zware financiële crises en was om die reden genoodzaakt de weg naar de kapitaalmarkt te zoeken.

De huidige regering moest direct na haar aantreden de nadelig geherstructureerde leningsovereenkomsten aanpakken die onder de regering-Santokhi tot stand waren gekomen. Dit was noodzakelijk om financiële ademruimte te creëren. Als dat niet was gebeurd, zou Suriname financieel muurvast zijn komen te zitten.

Bij een vergelijking van regeerperiodes moeten daarom de daadwerkelijk aangegane verplichtingen, de omvang en voorwaarden van de leningen, de besteding van de middelen en de ontwikkeling van de staatsschuld naast elkaar worden gelegd. Bij niet-identieke financieel-economische omstandigheden is dat een bijzonder moeilijke opgave.

Natuurlijk moet elke lening uiteindelijk worden terugbetaald. Maar daaruit volgt niet dat elke lening onverantwoord is of dat iedere toekomstige generatie automatisch de rekening van een ‘schuldenmodel’ gepresenteerd krijgt.

Dat hangt af van de voorwaarden, de terugbetalingsbronnen, de risicoverdeling en de waarde van wat met de financiering wordt gerealiseerd. Ook moet duidelijk zijn of de financiering leidt tot een nieuwe nettoverplichting, bestaande schulden vervangt of verplichtingen creëert waarvoor de Staat later zal moeten betalen, zelfs als die aanvankelijk niet als directe overheidsschuld in de begroting zijn opgenomen.

Het artikel van de heer Naipal mist in ieder geval elke diepgang om welke vergelijking dan ook, hoe beperkt ook, te kunnen maken. Het is dus, zoals we van hem gewend zijn, meer stemmenmakerij dan een serieuze financiële analyse.

De jaarrede van de president heeft schuldbeheersing niet genegeerd. In haar toespraak gaf de president aan dat de regering de schuldquote vanaf 2027 duurzaam wil laten dalen en inzet op begrotingsdiscipline, economische groei, hogere staatsinkomsten en verantwoord schuldbeheer.

De president benadrukte ook dat beleidskeuzes moeten passen binnen wat het land financieel kan dragen. Een zeer belangrijk onderdeel van haar boodschap wordt dus bewust door Naipal buiten beschouwing gelaten.

De begrotingscijfers zijn overigens openbaar. Volgens de regeringspublicatie ‘Totale overheidsinkomsten voor 2027 geraamd op SRD 70,1 miljard’ worden de inkomsten voor 2027 geraamd op SRD 70,1 miljard en de uitgaven op SRD 80,9 miljard. Het geraamde tekort bedraagt SRD 10,8 miljard, oftewel 4 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

De heer Naipal moet dus ophouden voorstellen te presenteren als reeds aangegane schulden en daarmee politiek te proberen scoren op basis van een verkeerde financiële analyse.

Een serieuze discussie over de toekomstige financiering van Suriname begint niet met het manipuleren van informatie of het verspreiden van paniekverhalen. Zij begint met het presenteren van nauwkeurige cijfers en het maken van een helder onderscheid tussen plannen, verplichtingen en daadwerkelijk opgenomen leningen.